ایدا لاولیس – Ada Lovelace

ایدا لاولیس

ایدا لاولیس یا آگوستا ایدا کینگ- کنتس لاولیس متولد با نام آگوستا ایدا بایرون ریاضیدان- نویسنده و نخستین برنامهساز رایانه بود- عمده شهرت آدا لاولیس- به خاطر نوشتن توضیحاتی در مورد ماشین محاسباتی مکانیکی -چارلز بابیج- است- امروزه او را نخستین برنامهنویس کامپیوتری میدانند
زندگی ایدا لاولیس

ایدا لاولیس دختر لرد بایرون- شاعر معروف انگلیسی و آنا ایزابل میلبانک بود که 10 دسامبر 1815 در لندن به دنیا آمد. پدر و مادرش فقط مدت کوتاهی باهم زندگی کردند و مادرش 1 ماه بعد از تولد ایدا از لرد بایرون جدا شد. 4 ماه بعد- بایرون برای همیشه انگلستان را ترک کرد. ایدا هرگز پدرش را که در سال 1823 در یونان درگذشت ندید و مادرش او را به تنهایی بزرگ کرد. مادرش تمایل داشت تا او بر خلاف پدر شاعرش باشد و به همین علت ترتیبی داد تا او ریاضیات و موسیقی را بیاموزد- و در نهایت ریاضی به زندگی او بالهای پرواز داد.

وی به طور خصوصی آموزش دید و نزد اگوستوس دو مورگان ریاضیدان معروف لندن تحصیلات پیشرفته ای در ریاضی کرد.
بایرون در سال 1834- با چالز ببیج در یک میهمانی شام ملاقات کرد و با طرح یک ماشین تحلیل گر که یک حسابگر مکانیکی بود آشنا شد. آدا بایرون یکی از معدود افرادی بود که توانایی این ماشین را دید و چالز ببیج را تشویق کرد. در سال 1843- آدا خلاصه ای از کنفرانسی را که ببیج در مورد این ماشین داده بود ترجمه کرد. یک ریاضیدان ایتالیایی مقاله ای به زبان فرانسه نوشته بود و بایرون متنی توضیحی برای درک بهتر آن به این رساله ی پیچیده افزود. توضیحات بایرون منتشر گردید در حالی که او سعی کرده بود که نام نویسنده ی آن که یک زن بود پنهان بماند.

در نامه های بسیاری که آدا بایرون برای ببیج نوشته بود پیش بینی کرده بود که چنین ماشین تحلیل گری میتواند آهنگ بسازد- نمودار بکشد و علاوه بر استفاده های علمی نتایج کاربردی نیز داشته باشد. وی روی توانایی خلاق این نوع ماشین ها هم بحث کرده بود -استفاده از هوش مصنوعی-.

ماشین تحلیل گر می توانست توسط کارتهای سوراخ دار برنامه ریزی شود- کارت هایی که از سال 1801 برای کنترل پارچه ها در ماشین های بافندگی جاکوارد استفاده میشد.

ایدا لاولیس

وی توضیح داد که ماشین تحلیل گر- همان گونه که ماشین های بافندگی جاکوارد گل ها و برگ ها را می بافند- عوامل جبری را به هم می بافند. زمانی که یک برنامه برای عملیات خاصی وارد کارت های سوختدار میشود می تواند در جریان استفاده از برنامه ای متفاوت قرار گیرد تا آن عمل خاص را انجام دهد. آدا بایرون مفید بودن آنچه را که امروز زیر برنامه ها و برنامه های قابل استفاده ی مجدد نامیده می شوند تشخیص داده بود.

بایرون در سال 1835 با ویلیام کینگ ازدواج کرد. هنگامی که به کینگ در سال 1838 لقب کنت داده شد آدا بایرون هم کنتس لاولیس شد. در زمانی که سه فرزند خود را نگهداری و تربیت میکرد ارتباطش را با ببیج حفظ کرد. او ببیج را تشویق کرد تا محاسبه های ریاضی بر مبنای دهدهی را به صفر و یک های دستگاه علایم دودویی تغییر دهد. بایرآدا بایرون روی یک برنامه ی واحد متمرکز شد و آن محاسبه ی اعداد برنولی بود که توسط یک سری نمایی ایجاد شده بود و برای اهداف آماری به کار میرفت. مراحل عملیاتی او به عنوان نخستین -برنامه ی رایانه ای” تلقی میگردد- ولی فناوری زمان او قادر به تبدیل نظرات او به کاربردهای عملی نبود.

از حدود سال 1843- آدا بایرون از بیماری رنج میبرد. بیماری او با مصرف داروهای بسیار قوی از جمله مخدرها تشدید شده بود. او در سن 37 سالگی از سرطان فوت کرد. نخستین رایانه با قابلیت هایی که او در نظر داشت تا سال های دهه ی 1940 ساخته نشد. زبان رایانه ای بی خطر برای سیستم های بدون مراقبت به وسیله ی وزارت دفاع آمریکا در سال 1979 کامل و به افتخار آدا بایرون به نام آدا نامیده گردید.

تصویری از آیدا روی برچسب های هولوگرام محصولات مختلف مایکروسافت- دیده میشود.

از سال ۱۹۹۸- جامعه کامپیوتر انگلیس- جایزه ای به نام آدا- به طور سالانه اهدا میکند و از سال ۲۰۰۸- یک مسابقه سالانه بین دانشجویان دختر رشته های کامپیوتر به نام آدا برگزار میگردد.

ایدا لاولیس

در سال ۱۹۹۷ فیلمی با عنوان Conceiving Ada با محوریت داستانی آدا لاولیس ساخته شد. در این فیلم -تیلدا سویینتون- هنرپیشه مشهوری که این اواخر او را در فیلم هایی همچون -بعد از خواندن- بسوزان- -جولیا و -مایکل کلایتون دیده ایم- نقش آدا لاولیس را بازی میکند. داستان فیلم درباره یک نابغه کامپیوتر است که راهی برای ارتباط با گذشتگان پیدا میکند- او با آدا ارتباط برقرار میکند و تصمیم میگیرد او را به زمان حال بیاورد.
ویلیام گیبسون در سال ۱۹۹۰ کتابی با عنوان ماشین تفریقی در مورد نوشت که یک نوول تاریخی در مورد زندگی آدا است.

مرگ و بزرگداشت

ایدا در سال 1852 به علت سرطان در 37 سالگی درگذشت و در کنار پدری که هرگز او را ندیده بود به خاک سپرده شد. مشارکت او در علم اخیرا بیشتر مورد توجه قرار گرفته است- اما خیلی از بیوگرافیهای موجود از او افسون جادوگر اعداد را تصدیق میکنند.
وزارت دفاع آمریکا در سال ۱۹۷۹ به افتخار این دانشمند- نام وی را بر زبان برنامهنویسی ایدا گذاشت. جامعه کامپیوتر بریتانیا نیز از سال ۱۹۹۸ جایزهای با نام او به برگزیدگان این رشته اهدا میکند. همچنین در سال ۲۰۰۸ مسابقات سالانهای برای زنان دانشجوی علوم رایانه با نام وی برگزار میشود.

منبع :

پرورش افکار

رشد

ویکی پدیا

انجمن اجتماع اندیشه - تمامی انجمن‌ها ]...