داستان گنجی – The Tale of Genji

داستان گنجی

داستان گنجی – یکی از رمانهای ژاپنی نوشته شده در آغاز سده ۱۱ میلادی است- این داستان نخستین رمانی است که به زبان ژاپنی نوشته شده و گاه از آن به عنوان نخستین رمان جهان یاد میشود- از این رمان همچنین تاکنون فیلمهای گوناگونی ساخته شدهاست

معرفی نویسنده داستان گنجی

موراساکی شیکیبو – Murasaki Shikibu- داستاننویس- شاعر و ندیمه دربار امپراتوری ژاپن بود که در سال ۹۷۸ میلادی و در شهر کیوتو به دنیا آمد و در همان شهر -۱۰۱۴ میلادی- درگذشت. از شیکیبو نوشتهای با نام افسانه گنجی به جا مانده که مهم ترین نوشته ادبیات ژاپنی محسوب میشود و برخی آن را قدیمیترین رمان کامل جهان میدانند.
اگرچه نام حقیقی نویسنده این داستان دانسته نیست اما گمان میرود که احتمالا نام خود را از قهرمان زن داستان خود گرفتهاست و نام شکیبو مربوط به رتبه پدر او در دستگاه اداری باشد.

کیبو در خانوادهای از نجیب زادگان درجه دو خاندان قدرتمند فوجیوارا متولد شد زبان چینی را آموخت و با یکی از بستگان مسن تر از خود ازدواج کرد. حاصل این پیوند یک نوزاد دختر بود اما پس از دو سال از ازدواج ایشان درگذشت.

برخی از پژوهشگران معتقدند که افسانه گنجی بین سالهای ۱۰۰۱-زمانی که شوهر او درگذشت- و ۱۰۰۵ -زمانی که به دلایل نامعلوم برای خدمت در دربار احضار شد- نوشته شدهاست اما با توجه به پیچیدگیهای این رمان احتمالا نگارش آن تا سال ۱۰۱۰ هم به پایان نرسیده باشد.
موراساکی شیکیبو نام اصلی وی نبود و همچنین از نام اصلی وی اطلاعی در دست نیست. بعضی از محققان نام اصلی وی را فوجیوارا تاکاکو اعلام کردهاند.

موراساکی شیکیبو

درباره کتاب داستان گنجی

این کتاب- اولین رمان جهان و حتی اولین رمان مدرن جهان با تعریف امروزی رمان لحاظ شده است- اولین رمان روانشناختی جهان- که در عینxad حال کلاسیک بهxad شمار میxad آید- و بر ادبیات شرق و غرب تاثیر گذار بوده است.

نمیxadتوان از روی یقین چندان چیزی در مورد -حکایت گنجی- گفت جز اینکه این رمان مطول شامل پنجاهxad وچهار فصل است که داستان هایانxadهای ژاپن در قرن دهم تا یازدهم را توصیف میxadکند- احتمالا این داستان در شکل فعلیxadاش در ربع اول قرن یازدهم به پایان رسیده است- و مگر برخی قسمتxad های جزیی- باقی کتاب بازماندهxadxad ی متن اصلی آن بوده که در طول دو قرن- بعد از تاریخ تالیفش نسخهبرداری شده است و بدیهی است که همچنان برای مداقه و واشکافی پژوهشگران xadجا دارد- بااینهمه تقریبا با اطمینان میتوان گفت که -حکایت گنجی- به دست یکxadنفر – یعنی بانویی درباری بهxadنام موراساکی شیکیبو نوشتهxad شده است- با افزودهxad هایی کمxadاهمیت در طول دو قرن بعدی- که بهxadاندازهxadای نبوده که شکل نسخهxad ی اصلی را تغییر دهد. در واقع یک فصل از کتاب: -رودخانهxadی خیزران- فصل۴۴- را نوشتهxad ی دیگری دانستهxad اند و همچنین دو فصل کوتاه بعدی آن را احتمال میxadدهند که به دست دیگری نوشته شده باشد. امکان دارد که فصولی از کتاب گم شده باشد- اما این مطلب که در دههxadی ١٠٢٠ تا ١٠٣٠کتاب دربرگیرندهxad ی بیش از پنجاه فصل بوده در -یادداشتxadهای روزانهxad ی ساراشینا- نوشتهxad ی یک بانوی درباری دیگر- ساراشینا نیکی درمیانهxad ی قرن یازدهم گواهی شده است.

یه طور کل این گونه فرض میشود که نوشتن این رمان به شکل کنونی خود در سال ۱۰۲۱ میلادی پایان یافتهاست. شواهد دیگری نیز وجود دارد که نشان میدهد بیشتر بخشهای این اثر در سال ۱۰۰۸ وجود داشتهاست. نویسنده آن به احتمال زیاد زنی به نام موراساکی شیکیبو بودهاست.
از مقایسهای که میان داستان گنجی و شاهنامه انجام شده چنین برمیآید که در این دو اثر مشترکات بسیاری دارند ولی در شاهنامه پادشاهان- پهلوانان و زنان و در داستان گنجی امپراتور- اشراف و زنان نقشآفرینی میکنند.

پیشزمینه

گنجی گفتار به گفتار و به صورت مرحلهای نوشته شدهاست. در این اثر عناصر بسیاری که قالب رمان امروزی را تشکیل میدهند دیده میشود. از جمله این عناصر میتوان به این موارد اشاره کرد: یک شخصیت اصلی که توسط شخصیتهای فرعی زیادی احاطه شدهاست- شخصیتپردازی افراد اصلی داستان- و رویدادهای مشخصی در طی دوران زندگی چهرههای اصلی داستان. داستان گنجی استفاده زیادی از یک پیرنگ -طرح- ویژه نمیکند بلکه بازتابی است از زندگی واقعی و چهرههای داستان نسبت به هر چه در راهشان قرار میگیرد واکنش نشان میدهند.

یکی از جنبههای دشوار این داستان برای خوانندگان اینست که برای بیشتر چهرههای داستان نامی استفاده نمیشود و بیشتر از رده و نقش آنها برای اشاره به آنها بهره گرفته میشود. این امر به این خاطر است که در دوره پادشاهی هیان که این رمان در آن زمان نوشته شده از نام اشخاص در دربار استفاده نمیشد. در ترجمههای تازه از این داستان گاه نامهایی را برای چهرهها برمیگزینند تا کار را برای خواننده آسانتر سازند.

خلاصه داستان گنجی

داستان داستان زندگی پسر یکی از امپراتوران ژاپن است که اینجا هیکارو گنجی نامیده شده. وی زندگی خود را همچون یکی از درجهداران دربار آغاز میکند. این داستان بیشتر به سرگذشت عشقی او و جایگاهش در اشرافیت دوران هیان میپردازد.

از چهرههای اصلی دیگر داستان- یکی از ندیمههای هیکارو گنجی است. گنجی به دنبال عشق و مهر زنان میرود و با بهره گرفتن از پایگاه اشرافی خود زنان چندی را به خود جذب میکند. زن اولش آیویی نو اویه از او ناخرسند است. دیری نمیگذرد که ناچار به ترک پایتخت میشود- ولی پس از پدر شدن به این شهر بازمیگردد. گنجی سرانجام میمیرد و گفتار آخر داستان در مورد پسرانش است.

داستان گنجی و شاهنامه

مقایسه شاهکار ادبی ژاپن و شاهکار ادبی ایران

کتاب داستان گنجی و شاهنامه مقایسه هایی از دو اثر جاودانه از دو کشور ایران و ژاپن است. در شاهنامه پادشاهان- پهلوانان و زنان و در داستان گنجی- امپراتور- اشراف و زنان نقش آفرینی میکنند. نویسنده این اثر با مقایسه این دو به مشترکات بسیاری دست یافته است. در داستان گنجی عشق- مرگ- سرنوشت انسان- وصف طبیعت- مذهب و در شاهنامه نیز عشق- جنگ- سرنوشت انسان و… مطرح میشود. خواننده با مطالعه این اثر در قالب داستان های حماسی و عاشقانه با دو فرهنگ غنی از دو کشور کهن آشنا میشود. در این اثر ابتدا خلاصه هایی از شاهنامه و نیز خلاصه هایی از داستان گنجی آورده شده سپس به نقد و بررسی این دو اثر پرداخته شده ]است[…. با طرح این دو اثر و مقایسه آنها آداب و رسوم و فرهنگ دو کشور در مقطعی از زمان مطرح شده که قابل توجه و جالب است. نویسنده در بخشی از این کتاب نتیجه میگیرد: در داستانهای شرقی دل باختن پیش از دیدن دلدار رخ میدهد. مثلا در شاهنامه تهمینه با شنیدن اوصاف رستم شیفته او میشود و یا در داستان گنجی وقتی شایع میشود تاماکازورا دختر زیبایی است به سرعت مردان بدون دیدن شیفته او میشوند. حتی در مواردی مردان با دیدن خط زنی شیفته او میشوند…

منبع :

انسان شناسی

ویکی پدیا

انجمن اجتماع اندیشه - تمامی انجمن‌ها ]...